Saltvatn + ferskvatn = energi

Når ei elv renn ut i havet og vatnet frå elva blandar seg med det salte sjøvatnet blir det frigjort store mengder energi. Det er lett å skjøne at vatn i store fossefall eller i geysirar blir til energi. Men korleis i alle dagar kan det same skje når saltvatn møter ferskvatn?

Saltpartiklar ingen adgang!

Saltvatnet frå sjøen renn gjennom rør inn i ein behaldar. Behaldaren er delt på midten av ein membran. Membran er ei veldig spesiell hinne med uendeleg mange bittesmå hol. Ho har evna til å sleppe gjennom nokre partiklar, medan ho nektar andre adgang.

På den andre sida av membranen kjem det inn ferskvatn frå elva. Membranen er laga slik at dei små vassmolekyla klarer å smette seg gjennom, medan dei større saltpartiklane berre krasjar i hinna.

Her ser du vassmolekyl på høgre side og blanding av salt- og vassmolekyl på venstre. Saltmolekyla er for store til å komme seg gjennom membranen. ILL: statkraft.no

Osmose

Prinsippet bak saltkraft er osmose, eit fenomen som blir brukt i naturen av alle levande organismar.

Partiklar har ein tendens til å flytte seg frå eit område med høg konsentrasjon til eit område med lav konsentrasjon. I dette tilfellet er det flest vassmolekyl i vatnet frå elva. Saltvatnet vil då prøve å trekke vassmolekyl gjennom membranen for å få like mange vassmolekyl på begge sider.

Miljøvennleg kraft

Vassmengda og vasstrykket vil auke på sida med saltvatn, og vasstraumen som blir danna kan brukast til å drive ein turbin. Resultatet blir straum!

I motsetnad til ein del av dagens energikjelder, er saltkraft miljøvennleg og gjev ikkje utslepp av CO₂. Einaste utsleppa frå kraftverka blir uttynna sjøvatn, fordi sjøvatnet har trekt til seg ferskvatn. Det er nesten for godt til å vere sant!

Over heile verda

Alle stadar i verda der elver renn ut i ferskvatn kan det frigjerast energi. Mange storbyar verda over ligg ved store elvemunningar - akkurat der ferskvatn møter saltvatn! Kan det bli betre? Norske og internasjonale forskarar jobbar no saman for å utvikle effektive saltkraftverk. Dei største optimistane håpar at ein har store saltkraftanlegg allereie om 5-8 år.

ÅRETS NYSGJERRIGPER - ENERGIPRISEN 2008
		Vinn pris for forsking på energi og miljø! Alle som deltar i forskingskonkurransen Årets Nysgjerrigper 2008, konkurrerer i tillegg til hovedprisen om fem spesialprisar. Energiprisen er ein av desse, og blir delt ut av Enova til Regnmakerar som er levande opptekne av energi- og miljøspørsmål. Regnmakerane vil at vi skal forbruke mindre energi, og at vi skal satse på fornybare energikjelder. Les meir om kriteria for Energiprisen på Regnmakerane sine nettsider. Les meir om spesialprisane i Årets Nysgjerrigper 2008. Les meir om konkurransen Årets Nysgjerrigper.